هدف این پژوهش، تحلیل و سنجش تجربی پیش بین های شغلی موفقیت مدیران آموزشی بر پایه مؤلفه های روانشناسی شخصیت (مدل پنج عامل بزرگ شخصیت نئو شامل وجدان گرایی، گشودگی به تجربه، برون گرایی، توافق پذیری و روان رنجورخویی) بود. روش پژوهش از نوع توصیفی–همبستگی و تحلیل رگرسیون چندمتغیره در چارچوب مدل سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه مدیران مدارس دولتی و غیردولتی دوره های اول و دوم متوسطه شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۲–۱۴۰۳ به تعداد ۱۱۲۰ نفر بود که از میان آنان بر پایه فرمول کوکران و روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای متناسب، تعداد ۲۸۶ مدیر آموزشی به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها، از فرم کوتاه پرسشنامه پنج عاملی شخصیت نئو (NEO-FFI) مک کری و کاستا و مقیاس سنجش موفقیت و اثربخشی مدیریت آموزشی (PILS) لای و لین بهره گرفته شد؛ روایی سازه پرسشنامه ها با تحلیل عاملی تأییدی و پایایی آن ها با ضریب آلفای کرونباخ (به ترتیب 84/0 و 89/0) سنجیده شد. برای تحلیل آماری داده ها از ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون خطی چندگانه به شیوه گام به گام و مدل سازی معادلات ساختاری در نرم افزارهای آماری SPSS و SmartPLS استفاده شد. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که مؤلفه های شخصیت در مجموع 8/52 درصد از واریانس موفقیت شغلی مدیران آموزشی را تبیین می کنند. در این میان، وجدان گرایی قوی ترین پیش بین مثبت، برون گرایی دومین پیش بین مثبت، گشودگی به تجربه سومین پیش بین مثبت و روان رنجورخویی به منزله پیش بین منفی و معنادار موفقیت شغلی مدیران شناسایی شدند، در حالی که نقش توافق پذیری معنادار نبود. نتیجه گیری حاکی از آن است که ویژگی های ساختاری شخصیت مدیران شالوده رفتار رهبری آنان را شکل می دهد؛ بنابراین استقرار نظام های غربالگری مبتنی بر سنجش روانی–شغلی در گزینش و انتصاب مدیران مدارس برای تضمین کارآمدی نظام آموزشی ضروری است.

روانشناسی شخصیت موفقیت شغلی مدیران آموزشی سنجش و اندازه گیری رهبری آموزشی مدل پنج عاملی.